ApDung.comÁp Dụng
AI cho chăm sóc khách hàng

Tiêu chí đánh giá cuộc gọi chăm sóc khách hàng: dựng phiếu chấm và dùng AI hỗ trợ

Cách dựng phiếu đánh giá chất lượng cuộc gọi chăm sóc khách hàng, tiêu chí bắt buộc và tiêu chí kỹ năng, phần nào AI nghe hộ được và phần nào người phải tự nghe.

Team supervisor listening with one earbud while reviewing a recording at a corner desk, agents working in soft focus behind, Hanoi office, cool afternoon light, blank monitor

Tiêu chí đánh giá cuộc gọi chăm sóc khách hàng nên chia hai nhóm: nhóm bắt buộc, trả lời có hoặc không như xác minh khách, nói đúng chính sách, không hứa vượt quyền; và nhóm kỹ năng, nhận xét bằng lời như cách lắng nghe, cách giải thích, cách giữ bình tĩnh. AI có thể nghe hộ phần lớn nhóm bắt buộc trên bản chép lời, giúp người giám sát xem được nhiều cuộc gọi hơn. Nhóm kỹ năng và mọi kết luận về nhân viên thì người giám sát phải tự nghe và tự quyết.

Bài viết cho trưởng nhóm, người giám sát chất lượng ở tổng đài nhỏ và vừa. Mục đích của phiếu đánh giá trong bài là giúp nhân viên làm tốt hơn, không phải để phạt. Nếu bộ phận của bạn dùng kết quả đánh giá vào lương thưởng, phần tiêu chí và cách khiếu nại kết quả cần được công khai và thống nhất với người lao động theo quy định của công ty.

Phiếu đánh giá dùng để làm gì

Một phiếu đánh giá cuộc gọi tốt trả lời ba câu: cuộc gọi có an toàn không, tức là không có sai sót về chính sách, xác minh, dữ liệu; khách có được giải quyết không; và nhân viên làm tốt điều gì, nên sửa một điều gì. Phiếu mà chỉ cho ra một con số tổng sẽ không trả lời được câu nào trong ba câu đó.

Ở nhiều nơi, phiếu đánh giá dài tới vài chục tiêu chí, mỗi tiêu chí một điểm, cộng lại thành phần trăm. Nhân viên nhìn con số mà không biết sửa từ đâu, người giám sát thì mất cả buổi cho vài cuộc gọi. Một phiếu gọn với khoảng mười tiêu chí, chia rõ nhóm bắt buộc và nhóm kỹ năng, thường hữu ích hơn.

Phiếu đánh giá cũng là cách bộ phận nói rõ với nhân viên mình coi trọng điều gì. Nếu phiếu chấm nặng phần "nhắc tên khách ba lần" mà nhẹ phần "giải quyết đúng vấn đề", nhân viên sẽ tối ưu cho cái được chấm. Vì vậy soạn tiêu chí là việc cần cả trưởng nhóm lẫn vài nhân viên lâu năm ngồi cùng.

Mười tiêu chí gợi ý chia hai nhóm

Bảng dưới là ví dụ giả định để bạn sửa theo bộ phận mình. Cột cuối cho biết tiêu chí đó AI có thể đánh dấu sơ bộ từ bản chép lời hay không.

NhómTiêu chíCách đánh giáAI đánh dấu sơ bộ được?
Bắt buộcXác minh khách đúng quy trìnhCó hoặc khôngĐược, nếu quy trình xác minh có câu hỏi cố định
Bắt buộcKhông hỏi thông tin cấm hỏiCó hoặc khôngĐược, khi có danh sách thông tin cấm
Bắt buộcNói đúng chính sách hiện hànhCó hoặc không, ghi chỗ saiMột phần, cần đưa chính sách vào; người kiểm lại
Bắt buộcKhông hứa vượt quyềnCó hoặc không, ghi câu hứaĐược đánh dấu câu nghi ngờ; người quyết
Bắt buộcTạo phiếu, đọc mã phiếu cho kháchCó hoặc khôngĐược
Kỹ năngLắng nghe, không cắt lờiNhận xét bằng lờiHạn chế, bản chép lời không thể hiện ngắt nghỉ, giọng
Kỹ năngTóm tắt lại vấn đề trước khi xử lýNhận xét bằng lờiGợi ý được
Kỹ năngGiải thích dễ hiểuNhận xét bằng lờiGợi ý được, người nghe lại
Kỹ năngGiữ bình tĩnh với khách bựcNhận xét bằng lờiKhông, phải nghe giọng
Kết quảKhách rõ bước tiếp theo khi kết thúcCó hoặc khôngGợi ý được

Tách nhóm bắt buộc ra riêng giúp xử lý đúng mức: một lỗi bắt buộc như tiết lộ thông tin cho người chưa xác minh cần được sửa ngay, bất kể phần kỹ năng tốt đến đâu. Còn nhóm kỹ năng là chuyện kèm cặp dài hạn.

Câu lệnh để AI nghe hộ phần bắt buộc

Điều kiện đầu tiên: bản chép lời và ghi âm chỉ được đưa vào công cụ AI mà công ty đã duyệt cho dữ liệu khách hàng. Nếu không có công cụ như vậy, bạn chỉ dùng AI với bản chép đã che toàn bộ thông tin nhận diện, và chấp nhận rằng việc che mất công.

  • Đánh dấu tiêu chí bắt buộc: "Đây là bản chép lời một cuộc gọi chăm sóc khách hàng đã che dữ liệu, và danh sách năm tiêu chí bắt buộc kèm định nghĩa [dán]. Với mỗi tiêu chí, trả lời: Đạt, Không đạt, hoặc Không xác định được, kèm trích nguyên văn câu làm căn cứ. Không suy đoán ngoài lời thoại."
  • Tìm câu hứa: "Liệt kê mọi câu nhân viên nói có tính chất cam kết với khách (thời gian, đổi, hoàn, miễn phí), kèm vị trí trong bản chép."
  • Đối chiếu chính sách: "So các câu nhân viên nói về điều kiện bảo hành với đoạn chính sách sau [dán]. Chỉ ra câu nào khác chính sách và khác ở điểm nào."
  • Gợi ý nhận xét: "Gợi ý một điều nhân viên làm tốt và một điều nên thử khác đi, viết như lời người kèm nói với đồng nghiệp, không chấm điểm."

Kết quả AI là bản đánh dấu sơ bộ. Người giám sát mở đúng những đoạn AI đánh "Không đạt" hoặc "Không xác định được" để nghe lại ghi âm gốc, vì bản chép lời có thể nhầm người nói hoặc nghe sai chữ. Nhờ vậy thời gian của người giám sát dồn vào những chỗ cần nghe, thay vì nghe trọn mọi cuộc gọi.

Những điều AI không được quyết thay người

Kết luận nhân viên vi phạm. AI đánh dấu nghi ngờ; người giám sát nghe lại, hỏi nhân viên, rồi mới kết luận. Có những câu nghe trên bản chép như hứa vượt quyền nhưng thực tế nhân viên đã được cấp trên đồng ý trong cuộc gọi trước.

Giọng nói và thái độ. Bản chép lời mất hết ngữ điệu. Một câu "dạ vâng" có thể là lắng nghe chân thành hoặc là mất kiên nhẫn. Phần này chỉ người nghe ghi âm mới đánh giá được.

Đánh giá theo vùng miền, giới tính, tuổi tác. Công cụ chép lời và phân tích có thể kém chính xác hơn với một số giọng địa phương, khiến nhân viên nói giọng đó bị đánh dấu sai nhiều hơn. Người giám sát cần để ý độ lệch này.

Lương thưởng, kỷ luật. Mọi quyết định ảnh hưởng tới quyền lợi của nhân viên phải do con người đưa ra, dựa trên tiêu chí đã công bố, và nhân viên có quyền trình bày.

Chọn cuộc gọi để chấm. Nếu chỉ chấm những cuộc AI đánh dấu có vấn đề, nhân viên sẽ chỉ nhận phản hồi tiêu cực. Hãy chọn thêm cuộc ngẫu nhiên và cuộc được khách khen để có bức tranh đủ.

Buổi phản hồi với nhân viên

Phiếu đánh giá chỉ có giá trị khi biến thành một buổi trao đổi ngắn. Cách làm dưới đây giữ buổi phản hồi trong khoảng mười lăm phút.

  1. Cho nhân viên tự nghe lại một đoạn cuộc gọi trước, hỏi họ thấy chỗ nào ổn, chỗ nào muốn làm lại.
  2. Nói một điều cụ thể nhân viên làm tốt, trích đúng câu đã nói.
  3. Nếu có lỗi bắt buộc, nói rõ là lỗi gì, vì sao quan trọng và cách làm đúng, không vòng vo.
  4. Chọn một kỹ năng để luyện trong hai tuần tới, có thể kèm bài tập đóng vai.
  5. Ghi lại ngắn gọn điều đã trao đổi và hẹn lần xem tiếp.

Đừng mang theo bản đánh giá thô của AI vào buổi phản hồi. Nhân viên có quyền biết ai đã đánh giá mình; câu "máy chấm thế" làm mất lòng tin vào cả quy trình. Bản AI là ghi chú làm việc của người giám sát, còn nhận xét đưa cho nhân viên là của người giám sát.

Ghi âm, dữ liệu và sự đồng ý

Việc ghi âm cuộc gọi, lưu trữ và đưa vào công cụ phân tích liên quan tới dữ liệu cá nhân của cả khách lẫn nhân viên. Công ty cần có thông báo cho khách ở đầu cuộc gọi, quy định nội bộ về thời gian lưu, ai được nghe, và căn cứ phù hợp với luật bảo vệ dữ liệu cá nhân hiện hành. Nhân viên cũng nên được thông báo rõ cuộc gọi của mình được nghe lại và đánh giá theo cách nào.

Với người giám sát, quy tắc thực hành đơn giản: không tải ghi âm về máy cá nhân, không gửi đoạn ghi âm qua ứng dụng nhắn tin riêng, không dán bản chép lời chưa che vào chatbot cá nhân. Khi cần ví dụ cho buổi đào tạo, cắt đoạn ngắn, xoá chi tiết nhận diện, và xin ý kiến nhân viên trong đoạn ghi âm nếu dùng giọng của họ.

Những câu hỏi pháp lý cụ thể như thời gian lưu ghi âm bao lâu là hợp lý, có cần văn bản đồng ý riêng hay không, nên hỏi người phụ trách pháp chế của công ty; tìm hiểu chung có thể hỏi thêm trên AI Cố Vấn. Bài này không thay ý kiến pháp lý cho trường hợp cụ thể.

Dùng kết quả đánh giá để sửa quy trình, không chỉ sửa người

Khi nhiều nhân viên cùng không đạt một tiêu chí, vấn đề thường không nằm ở từng người. Ví dụ phần lớn cuộc gọi đều nói sai điều kiện đổi trả, có thể chính sách viết khó hiểu, tài liệu tra cứu cũ, hoặc kịch bản chưa cập nhật. Phạt từng người trong trường hợp này không giải quyết được gì, chỉ làm nhân viên ngại.

Mỗi tháng, người giám sát nên tổng hợp phiếu theo tiêu chí, không theo người: tiêu chí nào tỉ lệ không đạt cao nhất, các câu sai giống nhau ở điểm nào. AI giúp gom các câu sai đã trích thành nhóm, với câu lệnh như: "Nhóm các câu nhân viên nói sai chính sách sau theo nội dung sai, mỗi nhóm cho biết có bao nhiêu câu và một ví dụ." Kết quả chỉ ra chỗ cần sửa tài liệu hay kịch bản.

Sau khi sửa tài liệu, theo dõi tiêu chí đó ở các tháng tiếp theo. Nếu tỉ lệ cải thiện rõ, bạn đã tìm đúng nguyên nhân. Nếu không, hãy hỏi trực tiếp vài nhân viên vì sao họ vẫn nói như cũ; câu trả lời thường bất ngờ, ví dụ hệ thống tra cứu hiện thông tin cũ ở dòng đầu tiên.

Câu hỏi thường gặp

Mỗi tháng nên đánh giá bao nhiêu cuộc gọi của một nhân viên?

Không có con số chuẩn. Với tổng đài nhỏ, vài cuộc mỗi người mỗi tháng, chọn ngẫu nhiên kèm vài cuộc đặc biệt, thường đủ để kèm cặp. Có AI đánh dấu sơ bộ, bạn có thể rà rộng hơn phần bắt buộc nhưng vẫn nghe kỹ một số ít cuộc.

Có nên công khai bảng điểm chất lượng của cả nhóm không?

Không nên công khai điểm từng người. So sánh công khai làm nhân viên ngại nhận cuộc gọi khó và dễ đổ lỗi cho nhau. Có thể chia sẻ xu hướng chung của nhóm và những ví dụ tốt đã được đồng ý dùng.

Nhân viên không đồng ý với kết quả đánh giá thì sao?

Cần có cách để nhân viên trình bày và yêu cầu nghe lại, do một người khác xem nếu cần. Quy trình này nên được viết rõ trong quy định nội bộ ngay từ khi bắt đầu dùng phiếu đánh giá.

AI chép lời sai nhiều với giọng địa phương thì có dùng được không?

Vẫn dùng được cho việc tìm câu hứa, câu xác minh nếu bạn kiểm lại bằng ghi âm. Nhưng đừng dùng tỉ lệ đạt từ AI để so sánh giữa nhân viên, vì người nói giọng khó chép sẽ bị thiệt.

Có thể dùng điểm khảo sát của khách thay cho phiếu đánh giá không?

Không nên thay hẳn. Điểm khảo sát phản ánh trải nghiệm của khách, chịu ảnh hưởng của cả chính sách và sản phẩm, không riêng nhân viên. Phiếu đánh giá nhìn vào việc nhân viên làm. Hai nguồn bổ sung cho nhau.

Tiêu chí đánh giá nên sửa khi nào?

Khi chính sách hay quy trình đổi, khi một tiêu chí hầu như ai cũng đạt nên không còn phân biệt được gì, hoặc khi nhân viên phản ánh tiêu chí khiến họ phải làm điều không có ích cho khách. Ghi phiên bản phiếu để so sánh đúng theo thời gian.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138